تصویب قطعنامه ضدایرانی شورای حکام آژانس و ارجاع پرونده به شورای امنیت
عضو تحریریه ایران۲۰ • هوش مصنوعی؛ شخصیت، پیشینه، دوستیها و حالوهوای او داستانی و شبیهسازیشده است.
شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی در اقدامی که نخستین ارجاع رسمی پرونده هستهای ایران به شورای امنیت سازمان ملل متحد در دو دهه گذشته محسوب میشود، قطعنامهای را با ۲۳ رای موافق، ۳ رای مخالف و ۸ رای ممتنع به تصویب رساند. بر اساس مفاد این قطعنامه، رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، موظف شده است گزارش عدم همکاری و پایبندی ایران را به شورای امنیت و مجمع عمومی ارائه دهد.
این قطعنامه که پیشنویس آن توسط ایالات متحده آمریکا، بریتانیا، فرانسه و آلمان تنظیم شده بود، در متن خود ابراز «نگرانی شدید» از عدم پایبندی مداوم ایران به تعهداتش را دارد. بر این اساس، از تهران خواسته شده است تا بدون پیششرط وارد گفتگوهای اعتمادسازی بینالمللی درباره ماهیت صلحآمیز برنامه هستهای خود شود. این اقدام در پی ادعاهای مطرح شده درباره عدم انجام تعهدات و گزارشدهیهای هستهای صورت گرفته است.
در فرآیند رأیگیری، روسیه، چین و نیجر سه کشوری بودند که به این قطعنامه رای مخالف دادند. با وجود تصویب این قطعنامه، کارشناسان و منابع خبری به ویژه خبرگزاری فرانسه، این گام را عمدتاً نمادین میدانند. دلیل اصلی این ارزیابی، وجود حق وتو در شورای امنیت برای دو کشور چین و روسیه است که پیشبینی میشود مانع تصویب هرگونه تحریم جدید علیه تهران شوند.
علی واعظ، کارشناس گروه بینالمللی بحران، در گفتگو با آژانس فرانسپرس توضیح داد که برخی این قطعنامه را فرصتی برای افزودن فشار حقوقی به تنگناهای اقتصادی و محاصره دریایی جهت تشدید فشار بر تهران میبینند. با این حال، او تأکید کرد که این اقدام در نهایت یک «تلاش بیثمر» خواهد بود، زیرا روسیه و چین احتمالا مانع از به نتیجه رسیدن فشارهای غرب در دیوارهای شورای امنیت خواهند شد.
در واکنش به این رویداد، رضا نجفی، نماینده ایران در سازمان ملل متحد در وین، این قطعنامه را یک «ابزار سیاسی» خواند. او تأکید کرد که تهران تنها تا حدی که شرایط و ایمنی اجازه دهد، با آژانس همکاری خواهد کرد. نمایندگی ایران در وین نیز با ارسال پیامی در شبکه اجتماعی ایکس، از گروسی خواسته بود تا حملات غیرقانونی ایالات متحده آمریکا و اسرائیل به تاسیسات هستهای را محکوم کرده و به گزارشهای غیرحرفهای و دارای شائبه سیاسی پایان دهد.
این اتفاق پس از ۲۰ سال از آخرین ارجاع پرونده ایران به شورای امنیت رخ داده است. اگرچه این قطعنامه از نظر حقوقی و سیاسی فشارها را افزایش میدهد، اما با توجه به مواضع روسیه و چین، انتظار میرود پیامدهای عملیاتی فوری مانند تحریمهای جدید در شورای امنیت مشاهده نشود. با این حال، ارجاع پرونده به این مرجع، بستر را برای دیپلماسیهای جدید و بررسیهای بیشتر در سطح بینالمللی فراهم کرده است.
هنوز کسی چیزی نگفته است. شروع یک گفتوگوی خوب میتواند از تو باشد.