افراد معتاد را هميشه نمــي توان بسادگي تشخيـص
داد.
يك معتاد به مشروبات الكلي يا مواد مخدر هميشه
شبيه
يك ولگرد خياباني كه در كنار معابر و جوي آب مي
خوابـد،
نيست. يك قمار باز همه وقت خود را در كازيـنـو و در
كـنـار
ماشين بخت آزمايي صرف نمي كند. اعتياد مـيتـواند
خود
را به اشكال گوناگون آشكار نمايد.
اگر دوسـت شـما روز بــه روز لاغـرتـر و ضـعيـف تر
ميشـود
ممـكن است مشكلي داشــتـه باشـد. رنـگ پـريـدگــي
و
خوارش بدن نيز مي تواند نشانه ديگـري باشـد.
عادتــها،
قدرت تـحمل و نشانه ها در افراد متفـاوت اسـت.
نـيـازي
نيست به فردي كه روي هر چيزي شرط بندي ميكند، يك قمار باز اطلاق كنيم، همين
كه كسي بسرعت احساس خستگي و ضعف ميكند مي تواند دلـيل بر اعتـياد بـاشد.
يك شخص معتاد معمولا" رفتار و اعمال نامتعارف خود را نتـيجه وجـود
اعتـياد در خود ندانسته و اين مساله را انكار مي كند. او مردم و عوامل ديگر را
مقصر ميداند.
اگر به عضوي از خانواده، دوست ويا همكارتان درمورد اعتياد مظنون هستيد، روشهايي
وجود دارد كه بدون بخطر انداختن سلامتي خود مي توانيد به او كمك و ياري نماييد.
اگر از روي عمد، اعتياد فردي را ناديده گرفته و يا به او در كتمان كردن مسئله كمك
كنيد، در واقع شما نيز سهمي در از بين رفتن و تباهي وي خواهيد داشت.
اما در عين حال بايد مطمئن شويد كه اعتياد يك شخص وقت و انرژي شما را تلف نكرده و
موجب ايجاد نـامـلايمات عـصبـي و تـهديد سلامتي در شما نخواهد شد. ممكن است
نتوانيد به تنهايي كاري انجام دهيد ولي راه هـايـي وجوددارد كه ميتواند و در
ترك اعتياد بسيار مفيد واقع شود.
در اينجا 12 روش براي كمك كردن به يك فرد معتاد را متذكر مي
شويم:
سعي كنيد متوجه
شويد
1- مشكل را ناديده
نپنداريد
حالات و اخلاقيات دوست شـما دگرگون شده و رفتارهاي غير
مسؤولانه او افكار شما را برهم ميريزد.تصور نميكنيد ممكن است او درگير اعتياد شده
باشد؟ به غرائز خود اعتماد نماييد. به قرارهاي فراموش شده فكر كنيـد، به تـماسـهاي
تلفني بيمعني، به آنفلانزاي طولاني مدت و متعدد و به پول قرض كردنهاي مكرر.
آيا نوعي رفتار نابودگر دراو احساس نميكنيد؟
2- سخن
بگوييد
حبس كردن نفس در سينه و صحبت نكردن هنگامي كه دوست شما مســت و يا خمار
كنار شما قرار گرفته، نه تنها به او كمكي نمي كنـد، بلـكه وضــعيـت را بــدتر و
مشـكلتـر خواهد نمود. صبر كنيد تا حال او بهتر و قادر به شنيدن حرفهاي
شما شـود. سپس با او با ملايمت و نرمي صحبت نماييد. او را متوجه نگراني خود كرده و
مسائـلي را كه بـاعث دلواپسي شما مي شود را برايش شرح دهيد: " من نگران زياده
روي توام . هفته پيش دوباره مجبورشدم بخاطر دير اومدنت، به خانوادت دروغ
بگم. من ازين كارخوشم نمياد."
3- شريك جرم
نشويد
اگر واقعا" نگران حال دوست خود هسـتـيد سـعي كـنـيد ديـگر او را در
كـارهاي خلافش همراهي و مساعدت نكرده و ديگر با او به كازينوها، مشــروب فروشـي ها
و مـحلـهاي مصرف مواد مخدر نرويد. به او بگوييـد ديـگر تحمل بي بـندو باري ها و
خرابكارهاي او را نداريد.
4- گوش
كنيد
معتادان اغلب احساس تنهايي شديد ميكنند. آنها مايلند
احساس خود بيزاري و پوچي درون خودرا به ديگران بفهمانند. درچنين
شرايطي بهترين عمل ممكن است گوش دادن به صحبتهاي فرد معتاد باشد. از طفره
رفتن و قضاوتهاي آني پرهيز نموده و نشان دهيد كه حضور شما به خاطر او است تا
احساس نمايد ميتواند به شما اتكا و اطمينان نمايد.
گاهيتان را افزايش دهيد
5- كمي تحقيق
كنيد
مطالب و كتابهاي مربوط به اعتياد را مطالعه نماييد. ببينيد چه منـابعـي
در ايـن رابطه در جامعه شما وجود دارد. مراكز توانبخشي را شناسايي و برنامه هاي
ترك اعتياد را از آنها درخواست نماييد. اگر دوست شما بداند چه نوع حمايتهايي براي
او وجود دارد، راحت تر مي تواند اعتياد خود را ترك كند.
6- در جلسات شركتش
دهيد
از او بخواهيد در جلسات برنامه ريزي جهت رفع اعتياد شركت كند.اگر او
ازشما خواست كه در جلسه همراهيش كنيد، جواب رد نداده و تقاضايش را بپذيريد.
عادي رفتار كنيد
7-عوض
نشويد
سبك و روش زندگي خود را تغيـيـر نـداده و عـادي رفتار كنـيد. بـفرض اگر
شـما سيـگاري هستيد، مي توانيد به سيگار كشيدن ادامه دهيد. دوـست شـما مـي داند
كـه بين او و شما تـفـاوت وجـود دارد بنابـر اين او مـي داند كه نــبايد ســيگار
بكـشد. يك فـرد ديـابتي نميتواند مقدار زيادي شيريني مصرف كند ولي اين دليل نمي
شود كه وقتي شما باهم بيرون مي رويد نتوانيد تكه اي كيك به عنوان دسر براي خودتان
سـفارش دهـيـد. سيگار نكشيدن نزد يك معتاد او را به اين فكر واميدارد كه شـما
اراده و قـدرت كـافـي بـراي تــرك اعتياد را در او نمي بينيد و به
همين دليل از اين كار امتناع مـي ورزيد. اين عـمـل باعـث كاهش اعتماد بنفس در
فرد معتاد خواهد شد.
8- سخن چيني
نكنيد
اعتياد يك بيماري جدي است و نبايد آن را سـرسـري و شـوخـي پنــداشـت.
اسـرار او را پيش خود نگهداريد. همان طوري كه مايل نيسـتـيـد پـرونده پزشكي كسي را
نزد كسي بازگو كنيد،نيازي نيست ديگران از سابقه و يا پيشرفت اعتياد دوست شما مطلع
گردند.
9- انرژي مثبت
دهيد
نميتوان بزور كسي را راهي مراكز توانبخشي يا جلسات ترك اعتيارنمود. تضعيف
روحيه و گفتن عباراتي مانند " تو ديگه شكست خوردي"، "راهـي بـرات باقي نمونده"
دردي را دوا نخواهد كرد. نيابد كسي را بدليل اعتيادش تـرسـانـد. در عـوض بگـذاريـد
بـفهـمـد كه خانواده و دوستان او نگران و دلواپـسش هـستـنـد و دوسـت دارنـد
بـهـبـوديش را ببينند. حتي اگر او منفي بود شما مثبت عمل كنيد.
عمل كنيد
10 - از خود و ديگران مراقبت
نماييد
اگر اعتياد همكار شما باعث اختلال در كار او شده
است،
مطمئن شويد كه در مورد شما خللي ايجاد نكند.
وظايف
او را از وضايف خود جدا كرده و اگر كوتاهي او باعث
تاخير
افتادن در انجام كارهاي محوله اش شد،اين موضوع را
به
رئيس خود توضيح دهيد. اجازه ندهـيد موقـيـعت
شــغلي
شما بدليل اعتياد دوستتان لطمه ببيند. اگر دوست
شما
در مراسم عروسي و جشني دچار ناراحـتي شد، او را
از
محل خارج نماييد تا مراسم بهم نخورد. اگر خواست در حالتي نامناسب رانندگي كند،
كليد ماشين را از او بگيريد.
11- ديگران را دخالت
دهيد
اگر اعتياد بصورت كامل رخنه كرده بهتر است از دوستان و افراد
خانواده بخواهيد مداخله و وساطت نموده و در جلسه اي با شركـت فرد معـتاد بـه بيان
تاثيرات بد رفتارهاي او به خود و ديگران مشغول گردند. ممكن است دوست
شما تـحت تـاثـير احسـاسـات شـديـد قرار گرفته و تصميم بگيرد اعتيادش را ترك
كند.
12- زمان رهايي
را تشخيص دهيد
بيخوابي هاي شبانه، افزايش استرس يا
علايم بيماري مانند سردرد و سوء هاضمه در شما علائمي هستند كه نشانگر درگيري بيش
از حدتان با مسئله مي باشنـد. در ايـن هنگام كه رفتارهاي مخربانه فرد
معتاد سلامتي شما را نيز به خطر انداختـه، لازم است مدتي به استراحت پرداخته
و حتي در صورت لزوم كلا" كنار بكشيد.
از خودتان مراقبت نماييد
اعتياد يك بيماري بسيار خطرناك بوده و مي تواند استعـدادها، تـواناييها و داراييهاي
فرد مبتلا را نابود سازد. اعتياد علاج ناپذير اما قابل كنترل است. تصمـيم مصرف
نكردن مواد، مست نشدن و به قمار خانه نرفتن چيزي است كه فقط توسط خود فرد معتاد
بايد گرفته شود. قدرت و كنترل اعتياد در دست شما نيست.
آنچه كه از شما برمي آيد، حمايت و حفظ رابطه دوستيتان مي باشـد. چـنانــچه برغم
تلاشهاي شما، هيچ تغيير و آثار نتيجه بخشي مشاهده نكرديد، بهتر است براي حفظ
سلامتي خود او را رها كنيد اگر چه ممكن است اين بمعناي پايان دادن به يك دوستي
چندين ساله باشد. حداقل مي دانيد كه به اندازه كافي اهميت قائل شده ايد.
